Pakiet Mobilności I to zestaw rozporządzeń UE, który zmienia zasady transportu drogowego w Europie. Większość przepisów weszła w życie w 2022-2024, ale najważniejsza zmiana - tachografy dla busów - startuje 1 lipca 2026.
Wszystko zebrane w jednym miejscu. Daty, kary, obowiązki - bez przekopywania się przez rozporządzenia.
Kiedy wchodzą poszczególne zmiany?
| Data | Zmiana | Kogo dotyczy |
|---|---|---|
| 21.02.2022 | Nowe zasady delegowania kierowców | Przewoźnicy międzynarodowi |
| 21.02.2022 | Ograniczenia kabotażu + cooling-off 4 dni | Wszyscy przewoźnicy w UE |
| 21.08.2023 | Wymiana tachografów na G2V2 (pojazdy >3,5t) | Przewoźnicy ciężarowi |
| 01.07.2026 | Tachografy G2V2 dla busów 2,5-3,5t | Przewoźnicy busowi (międzynarodowy + kabotaż) |
Co się zmienia w tachografach dla busów?
Podstawa prawna: Rozporządzenie (UE) 2020/1054. Od 1 lipca 2026 każdy bus o DMC 2,5-3,5t wykonujący transport międzynarodowy zarobkowy lub kabotaż musi mieć zainstalowany tachograf inteligentny drugiej generacji (G2V2).
Skala w Polsce: ~40 000 pojazdów do dostosowania - więcej niż w jakimkolwiek innym państwie UE. Polska odpowiada za około 20% całego drogowego transportu towarowego w Unii.
Tachograf G2V2 ma wbudowany moduł GPS Galileo, który automatycznie rejestruje przekroczenie granic. To oznacza, że kabotaż będzie ściśle kontrolowany - system wie dokładnie, kiedy pojazd wjechał do danego kraju i kiedy wyjechał.
Koszty: 4 500-6 500 PLN na pojazd w pierwszym roku (sprzęt + montaż + kalibracja). Dla floty 5-10 busów to inwestycja 25 000-65 000 PLN.
Dofinansowanie KPO: Do 3 000 PLN na pojazd. Wytyczne co do procedury składania wniosków spodziewane w Q2 2026.
Jak zmieniają się zasady czasu pracy kierowcy?
Zasady czasu pracy obowiązują już od 2022, ale warto je przypomnieć - szczególnie teraz, gdy busy od lipca 2026 będą objęte tachografem:
- Dzienny czas jazdy: max 9h (można wydłużyć do 10h dwa razy w tygodniu)
- Tygodniowy czas jazdy: max 56h
- Dwa tygodnie łącznie: max 90h
- Przerwa: 45 min po 4,5h jazdy (można podzielić na 15 min + 30 min)
- Odpoczynek dzienny: min 11h (można skrócić do 9h trzy razy między odpoczynkami tygodniowymi)
- Odpoczynek tygodniowy: min 45h (można skrócić do 24h co drugi tydzień, z kompensatą w ciągu 3 tygodni)
Dla spedytora: Jeśli planujesz trasy busowe, od lipca 2026 musisz uwzględniać te limity - tachograf G2V2 będzie je rejestrował automatycznie. Koniec z "elastycznym" traktowaniem czasu pracy na busach.
Jak działają nowe zasady delegowania kierowców?
Kierowca wykonujący transport międzynarodowy jest delegowany do państwa, w którym wykonuje pracę. Oznacza to:
- Minimalne wynagrodzenie państwa przyjmującego (np. MiLoG w Niemczech: 13,90 EUR/h od 1.01.2026, waloryzacja z 12,82 EUR z 2025)
- Zgłoszenie w systemie IMI (Internal Market Information) przed rozpoczęciem delegowania
- Dokumenty w kabinie: kopia zgłoszenia IMI, umowa o pracę, zapisy tachografu
- Wyłączenia: tranzyt (przejazd przez kraj bez załadunku/rozładunku) NIE jest delegowaniem
Uwaga dla spedytorów: Jeśli Twój przewoźnik nie zgłosi delegowania, kontrola drogowa może zakończyć się karą 1 000-10 000 EUR (w zależności od państwa). Weryfikuj, czy Twoi przewoźnicy mają zgłoszenie IMI.
Jak wyglądają nowe zasady kabotażu?
Zasady kabotażu obowiązują od 21 lutego 2022:
- Max 3 operacje kabotażowe w ciągu 7 dni od rozładunku ładunku międzynarodowego (Rozporządzenie UE 1072/2009)
- Cooling-off: po wyczerpaniu limitu - 4 dni przerwy (96 h) przed następnym kabotażem tym samym pojazdem w tym samym państwie
- Tranzyt (przejazd przez kraj bez załadunku/rozładunku) jest WYŁĄCZONY z reżimu kabotażu i delegowania (Dyrektywa 2020/1057). Załadunek lub rozładunek w państwie tranzytowym przekształca operację w cross-trade (wymóg deklaracji IMI).
Od 1 lipca 2026 tachograf G2V2 automatycznie rejestruje przekroczenie granic dzięki GPS Galileo. To oznacza, że organy kontrolne będą miały dokładne dane o tym, kiedy pojazd wjechał i wyjechał z danego kraju - egzekwowanie zasad kabotażu stanie się znacznie łatwiejsze.
Jak często pojazd musi wracać do bazy?
Każdy pojazd musi wrócić do jednego z centrów operacyjnych przewoźnika co 8 tygodni. To przepis, który ma zapobiegać "koczowaniu" pojazdów za granicą.
- Dotyczy wszystkich pojazdów >2,5t w transporcie międzynarodowym
- Powrót musi być udokumentowany (tachograf, listy przewozowe)
- Od 01.07.2026: G2V2 automatycznie rejestruje lokalizację - łatwiejsze do weryfikacji
Jakie kary grożą za naruszenia?
| Naruszenie | Kara |
|---|---|
| Brak tachografu (od 01.07.2026 - busy) | 5 000-10 000 PLN + zatrzymanie pojazdu |
| Przekroczenie czasu jazdy | 500-2 000 PLN za naruszenie |
| Nielegalny kabotaż | 1 000-5 000 EUR (DE), do 15 000 EUR (FR) |
| Brak zgłoszenia delegowania (IMI) | 1 000-10 000 EUR (w zależności od państwa) |
| Brak powrotu pojazdu do bazy (8 tyg.) | 500-3 000 EUR |
| Manipulacja tachografem | Do 30 000 PLN + odpowiedzialność karna |
Dodatkowe koszty operacyjne 2026
Pakiet Mobilności to nie wszystko. Dwie inne zmiany weszły w 2026 i podnoszą koszty operacyjne spedytorów oraz przewoźników.
e-TOLL: +35% wzrost stawek od 1.02.2026
Od 1 lutego 2026 sieć płatnych dróg w Polsce powiększyła się o 645 km. Jednocześnie stawki e-TOLL wzrosły średnio o 35% dla wszystkich kategorii pojazdów i klas EURO. Obowiązek dotyczy pojazdów powyżej 3,5 t DMC oraz autobusów. Uwaga: pojazd 2,5-3,5 t z przyczepą o łącznej DMC powyżej 3,5 t też podlega e-TOLL.
Dla floty 20 pojazdów na trasach 30 000 km/mies wzrost to dodatkowe 6-10 tys. PLN/mies. Aktualne stawki: etoll.gov.pl.
SENT: rozszerzenie o odzież i obuwie od 17.03.2026
Od 17 marca 2026 system SENT objął odzież (CN 61, 62, 6309 - powyżej 10 kg) i obuwie (CN 64 - powyżej 20 sztuk, czyli 10 par). Każda dostawa na trasie dotykającej Polski (nadanie z PL, odbiór w PL lub tranzyt przez PL) wymaga zgłoszenia w PUESC z aktywnym numerem referencyjnym SENT.
Kara za brak zgłoszenia: 46% wartości towaru, minimum 20 000 PLN. Podstawa prawna: rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 10.09.2025 (Dz.U. poz. 1244). Praktyczny przewodnik dla spedytora: SENT na odzież i obuwie 2026. Pełna informacja KAS: gov.pl.
Co to oznacza dla spedytora?
- Weryfikuj przewoźników pod kątem Pakietu Mobilności. Czy mają tachograf? Czy zgłaszają delegowanie? Czy przestrzegają cooling-off przy kabotażu? Więcej o zasadach kabotażu w Niemczech.
- Uwzględnij wyższe koszty. Tachografy, delegowanie, ograniczenia kabotażu - to wszystko podnosi koszty transportu. Stawki busowe wzrosną o 30-45%.
- Przygotuj się na mniejszą dostępność busów międzynarodowych. Część przewoźników ograniczy się do transportu krajowego lub zamknie działalność. Sam widzę to u moich stałych przewoźników - część z nich już teraz się waha.
- Sprawdź polisy OCP swoich przewoźników. Nowi przewoźnicy = nowe polisy. Upewnij się, że pokrywają kabotaż i transport międzynarodowy.
Źródła
Ogarniaj zmiany przepisów z AI
Wrzuć rozporządzenie do AI - dostaniesz podsumowanie w 2 minuty. Na warsztacie pokazuję jak czytać przepisy, analizować stawki i weryfikować przewoźników z pomocą AI.
Warsztat AI w Spedycji - 349 PLN